Колумнистлар

Россия С-400 тизимлари тўртинчи мамлакатни “эгаллаб олмоқда”: кейин нима бўлади

© Sputnik / Сергей Мальгавко / Фотобанкка ўтишПолк С-400 заступил на боевое дежурство в Крыму
Полк С-400 заступил на боевое дежурство в Крыму - Sputnik Ўзбекистон
Россиянинг С-400 зенит ракета тизимлари янги мамлатларни қамраб олишда давом этмоқда. Яна бир давлат уни харид қилиш арафасида.
Хитой, Туркия, Ҳиндистондан кейин Беларусь Республикасининг Ҳарбий ҳаво кучлари (ҲҲК) ва ҳаво ҳужумига қарши мудофааси “Триумф”ларни қайта қуролланишга олишга ҳозирлик кўрмоқда. Ироқ, Қатар ва Марокко ҳам С-400 тизимларини харид қилиш жараёнида. С-400 ЗРТнинг дунё бўйлаб муваффақиятининг асоси – муқобили йўқлиги, нодир жанговар хусусиятларида.
С-400 “Триумф” в действии - эффектные кадры испытаний от Минобороны России - YouTube - Sputnik Ўзбекистон
Видео
С-400 қандай қилиб нишонни аниқ мўлжалга олмоқда – видео
Беларусь Республикаси Қуролли кучларининг Ҳарбий ҳаво кучлари ва ҳаво ҳужумига қарши мудофааси қўмондони генарал-майор Игорь Голуб 14 январь куни келажакда ҳаво ҳужумига қарши мудофаа бўлинмалари АҚШ ҲҲКнинг F-22 ва F-35 бешинчи авлод қирувчиларининг жанговар имкониятларини инобатга олган ҳолда махсус ишлаб чиқилган энг янги “Триумф” С-400 тизимларини қайта қуролланишга олишини маълум қилди (НАТО Европада юзлаб F-35ларни ёйишни режалаштирмоқда).
Бундан ташқари, қўшинларда “Панцирь-С” зенит ракета тўп мажмуаларини ўзлаштириш бўйича шартномадан олдинги ишлар олиб борилмоқда. МИ-35 кўп мўлжалли зарба вертолётлари ва СУ-30СМ қирувчиларининг иккинчи партиясини етказиб бериш учун шартномалар тузилган.  Беларусь қўшинлари 2021 йилда “Противник-Г” ва “Восток” янги радарларини қуролланишга қабул қилади.
Зенитно-ракетный комплекс С-400 Триумф - Sputnik Ўзбекистон
Дунёда
Пушков: Ар-Риёднинг С-400 сотиб олиши АҚШ учун “ёқимсиз янгилик”
Аввалроқ мамлакатнинг ҳаво майдонини муҳофаза қилиш жанговар навбатчилигига (Барановичи ҳудудида) Россиянинг “Сопка-2” янги уч координатли радиолокация мажмуаси турган эди. Ғарб санкциялари ва иқтисодий қийинчилик Беларусь армияси учун Россияни муқобилсиз қурол-яроғ етказувчи қилади.
Беларусь осмони ҳар қандай тажовузкор учун ўтиб бўлмайдиган даражада мустаҳкамланмоқда. ҲҲК ва ҳаво ҳужумига қарши мудофаа қўшинлари душман томонидан ракета қуроли ва дронлар қўлланишида Сурия, Ливия ва Қорабоғ тажрибасини инобатга олиб, энг мураккаб вазиятда жанговар вазифаларни ҳал қилишни ўрганмоқда.

Умид ва ишончга тўла суръат

Россия билан фаол ҳарбий техника ҳамкорлик дунёнинг элликта, жумладан, МДҲдаги еттита мамлакатнинг хавфсизлиги ва суверенитети мустаҳкамламоқда. Хорижлик мутахассислар Россиянинг жанговар самолётлари ва ҳаво ҳужумига қарши мудофаасини энг самарали ҳимояланиш воситаси деб ҳисоблашади.
Хитой “Триумф” 400-С зенит ракета тизимларининг биринчи хорижий буюртмачиси бўлди. Хитой иккита “Триумф” полк мажмуаларини етказиб бериш учун Россия билан шартнома имзолагани 2014 йил ноябрида маълум бўлди.
Хитой мутахассислари 2018 йил декабрида “Триумф”лардан муваффақиятли ўқ узишди, 250 км масофадаги баллистик нишонни яксон қилишди. С-400нинг иккинчи полк мажмуасини Хитой 2019 йил декабрида олди. 400 км масофадаги ҳаракатлар (дунёдаги ҳеч қандай ракета тизими буни қила олмайди), душманнинг узоқ масофадаги радиолокациясини аниқлаш ва бошқариш (ДРЛО) самолётларини йўқ қилиш қобилиятини Хитой Россия “Триумф”ларининг асосий афзалликлари деб ҳисоблайди. С-400 тизимлари ХХР атрофидаги периферия ва баҳсли ҳудудларни ишончли назорат қилишга имкон беради.
Дивизион С-400 Триумф заступил на боевое дежурство в Крыму - Sputnik Ўзбекистон
Аналитика
Анқаранинг танлови аён: эксперт С-400 иккинчи полкини Туркияга етказиб берилиши ҳақида
Россия ва Туркия “Триумф” С-400 ЗРТларини етказиб бериш тўғрисида 2017 йилда келишиб олди, шартнома қиймати 2,5 миллиард долларни ташкил этади. Бу Америка-Туркия муносабатларида жиддий инқирозни келтириб чиқарди. Вашингтон Туркияга санкциялар ҳамда F-35 қирувчилари лойиҳасидан чиқариб ташлаш билан таҳдид қилиб, битимдан воз кечиш ва фақат Американинг “Patriot”ларини харид қилишни талаб қилди. Анқара АҚШ ультиматумларига қарамасдан, 2019 йилда С-400 зенит ракета тизимларининг тўртта дивизионини олди (биринчисини).
Туркия иккинчи мажмуани харид қилиш ва мамлакатда энг ишончли ва замонавий ҳаво ҳужумига қарши мудофаани шакллантириш ниятида. 2020 йил июнида Туркияга С-400 зенит ракета тизимининг иккинчи мажмуаси (полкини) етказиб бериш тўғрисида принциал битим имзоланган.
Ҳиндистон 2018 йил октябрида қиймати 5,43 доллар бўлган С-400 нинг бешта полк мажмуаларини етказиб беришга шартнома тузди. Деҳли АҚШнинг босимларига қарамасдан қатъиан қарор қилган. “The Times of India” нашри маълумотларига кўра, Россия “Триумф”лари Ҳиндистоннинг ғарбий, шимолий ва шарқий ҳудудларида (Хитой ва Покистон томонидаги таҳдидларни инобатга олиб) жойлаштирилади ва мамлакат ҳаво ҳужумига қарши мудофаа тизимида инқилобни келтириб чиқаради. 2021 йил январига қадар С-400 зенит ракета тизимидан фойдаланиш ва жанговар қўллашни ўрганиш учун 100 кишидан иборат ҳиндистонлик мутахассислар Россияга келади. Ҳиндистон “Триумф” биринчи мажмуасини 2021 йил охирига қадар қуролланишга олмоқчи. Россия барча бешта С-400ларни 2025 йилгача етказиб беришни режалаштиряпти.

Тантанали истиқболлар

Марокко, Қатар, Ироқ “Триумф”ларни харид қилиш борасида музокаралар ўтказмоқда. Аввалроқ Алжир, Вьетнам, Миср, Саудия Арабистони, жами 12 тадан зиёд мамлакат Россиянинг С-400 зенит ракета тизимларини харид қилишга қизиқиш билдирганди.
Хориждан келиб тушаётган талаб экспортчилар таклифидан ошмоқда (Россия Ҳаво космик кучларининг қайта қуролланиши устувор вазифа бўлиб қолмоқда). АҚШ душманларига санкцияларлар орқали қарши курашиш тўғрисидаги қонунга биноан (2017 йил август ойида президент Дональд Трамп томонидан имзоланган) бу давлатларга қарши санкция жорий этишлари мумкин. Дунёдаги энг яхши ҳаво ҳужумига қарши мудофаага эришиш йўлида ҳеч нарса тўхтата олмайди.
“Триумф” тизимлари дунёни ўзгартирмоқда. Агар С-400 харид қилса, масалан, Ироқ, АҚШнинг Форс кўрфази ҳудудидаги аваташувчилари умуман фойдасиз ўйинчоққа айланиб қолади. Вашингтоннинг ўз дунё қараши концепциясига тузатиш киритишига, Эрон билан мулоқот қилишда “услубини қайта фикрлашига” тўғри келади. Бу аллақачон Ироқда рўй бермоқда.
Комплекс ПВО С-400 Триумф заступил на боевое дежурство в Севастополе - Sputnik Ўзбекистон
Дунёда
Россия Ҳиндистондан С-400 учун биринчи тўловни олди
Ироқдаги АҚШ элчихонаси ва ҳарбий базалари мунтазам равишда ракетадан ўққа тутилмоқда. Америка зенит ракета тизимларни ракета ҳужумларини қайтаришни уддасидан чиқмади. Залп ўт очиш тизимлари снарядлари Боғдоднинг “яшил ҳудудида” портламоқда. Бу АҚШни дипломатик ходимларнинг катта қисмини эваукация қилиш ва ироқликлардан улар Россиядан харид қилган “Панцирь-С”ни ижарага олиб туришларига мажбурлади.
Аммо, келинг, С-400 ЗРКларга қайтамиз. “Триум”нинг муҳим афзалликлари – радиолокация станциясини ҳар томондан кўздан кечириш ва ракеталарнинг тўрт турини қўллашнинг тез ўзгара олиши. Турли турдаги ракеталардан фойдаланиш гипертовушли нишонни, жанговар авиацияни, дронларни, қанотли, тактик ва баллистик ракеталарни 5 метрдан 30 километр баландликда, узоқликда эса 2 километрдан 400 километргача аъло даражада йўқ қилишга имкон беради.
Зенитные ракетные системы С-400 Триумф - Sputnik Ўзбекистон
Дунёда
Ироқ ҳам С-400 сотиб олишга қарор қилди
“Триумф”нинг битта батареяси 72 тагача қаратилган ракетага эга бўлиши ва бир вақтнинг ўзида улардан 36 тагача нишонни ўққа тушиши мумкин. Бунда улар 4800 м/сониягача тезликда учишади. С-400 тизимлари турли турдаги зенит ракета тизимларини (С-300, Панцирь-С1, Тор-М1) интеграция қилишга ва радиоэлектрга қарши ҳаракатнинг ҳар қандай шароитларида ҳаво ҳужумига қарши мудофаанинг турли узоқликдаги тармоқларини бошқаришга қодир.
Шу билан бирга, 2021 йилда Россия қўшинлари инқилобий С-500 тизимларини олади. У 200 кмгача баландликдаги урушларга тайёр. Россиянинг ҳарбий техника ҳамкорлиги бўйича ҳамкорлари янги навбатдан ўрин олишларининг вақти келди.
Янгиликлар лентаси
0
Аввал янгилариАввал эскилари
loader
LIVE
Заголовок открываемого материала