03:44 21 Январ 2021
Эфир
  • RUB142.66
  • EUR12682.88
  • USD10500.81
Колумнистлар
Ҳавола олиш
517 0 0

Нефт нархи - саккиз ой ичидаги энг юқори даражада. Бозор вакциналар ҳақидаги янгиликлар ва ОПЕК + қарорига шундай муносабат билдирди.

Таҳлилчилар жаҳон иқтисодиётининг тикланишини, чекловларнинг бекор қилинишини ва қора олтинга бўлган талабнинг ўсишини кутмоқдалар. Кириб келган янги йилда котировкалар қанчалик баланд кўтарилиши - РИА Новости материалида.

Ўртача яхшиланиш

2020 йилда жаҳон нефт бозори бир неча пасайиш тўлқинларини бошдан кечирди. Таъсир қилувчи омиллар мажмуаси, уларнинг асосийлари - талабнинг кескин пасайиши билан хом ашёнинг ортиқча ишлаб чиқарилиши, пандемия ва кенг тарқалган чекловлар. Фақатгина март ойида нефт нархи икки баравардан кўп арзонлашди.

Бироқ, кузнинг охирида бозор кучли туртки олди - Ғарб вакциналарини муваффақиятли синовлари ҳақидаги хабарлар, АҚШ президент сайловлари натижалари. Жо Байден - яшил технологиялар тарафдори ва Дональд Трампдан фарқли ўлароқ, Америка нефтчиларини қўллаб-қувватламоқчи эмас.

Коронавирусга қарши кураш кучайиб,  тобора муваффақиятли бўлиб бормоқда. 2021 йилда нефтга бўлган талаб юқорига қараб кўтарилиши тузатилади, деб ҳисоблайди Reuters.

Бироқ, оптимизмга қарамай, вазият ҳали ҳам беқарор. Fitch халқаро рейтинг агентлиги нефтга бўлган талабнинг тикланишини фақат аҳолини эмлаш жараёни тезлашиши шартида кутмоқда. Таҳлилчиларнинг фикрига кўра, яхшиланиш "ўртача" бўлади.

ОПЕК + ҳайрон қолдирди

Декабр ойи бошида ОПЕК + алянси давлатлари январда қазиб олишни кунига 500 минг баррелга оширишга қарор қилишди. Кейинги ойлик кўрсаткичлар вазирларнинг йиғилишлари натижаларига кўра белгиланади. Шу билан бирга, янги шартномаларнинг амал қилиш муддати белгиланмади.

Котировкалар зудлик билан 8 ойлик энг юқори даражага кўтарилди, Brent ишончли равишда бир баррел учун 50 долларга яқинлашмоқда. Рубл  ҳам бироз мустаҳкамланди.

ОПЕК + қарори кутилмаганга ўхшайди - ахир пандемиянинг иккинчи тўлқини ҳали тугамаган ва талаб секин тикланмоқда. Бироқ, келишилган ўсиш - январ ойида кутилганидан атиги тўртдан бирини ташкил этади. Ўйинчилар учун бу сигнал: альянс бозорнинг тикланишига умид қилмоқда ва шу билан бирга исталган вақтда ишлаб чиқаришни чеклашга тайёр.

"Муроса шундаки, биз босқичма-босқич, тенг қадамлар билан қазиб олишни келишувда кўзда тутилган даражада тиклаймиз. Умид қиламанки, бу чоракда амалга ошади", - дея изоҳ берди Россия бош вазирининг ўринбосари Александр Новак.

Ноаниқ вазият

Таҳлилчилар таъкидлашмоқда: ОПЕК + томонидан тасдиқланган қазиб олишни равон ошириш варианти, технологик хусусиятлар ва кенгайтирилган инфратузилма туфайли ишлаб чиқаришни тезда кенгайтира олмайдиган, Россия учун фойдали. Бироқ, йил бошида нефт таклифи ҳаддан ташқари кўп бўлиши мумкин.

"Апрелда қазиб олиш суткасига икки миллион баррелга кўпаяди, иккинчи чоракда талабнинг 96,1 миллионга ўсиши кутилмоқда. 1 январдан сўнг талабга нисбатан таклифнинг ошиб кетиши шундан далолат берадики, кейинги беш ойда Brent энг юқори котировкалари декабр ойида бўлган" , - дейди Евгений Миронюк, Фридом Финанc” таҳлилчиси.

Компанияда эмлаш таъсири ва трансчегаравий чекловларнинг бекор қилинишига қараб - йил давомида 40-60 доллар оралиғидаги котировкаларни тахмин қилмоқда.

Бироқ, ҳар қандай ёқимсиз сюрпризлар вазиятни ўзгартириши мумкин. Ахир, нефт ишлаб чиқарувчиларнинг барчаси альянсга кирмайди - уларга қазиб олишни кўпайишига ҳеч нарса тўсқинлик қилмайди.

Масалан, АҚШ сўнгги ойларда ишлаб чиқаришни миллион баррелга оширди. "Шундан келиб чиқиб, биринчи чоракда нефт нархи 40-42 долларгача пасайиши мумкин, кейинчалик эса ҳамма нарса жаҳон державаларинг пандемиядан чиқиши ҳолатига боғлиқ бўлади", деди QBF етакчи таҳлилчиси Олег Богданов.

"2021 йилда нефт котировкалари бир баррели учун 37-42 доллар оралиғида тақдим этилди. Нархларга босимни давом этаётган пандемия ва унинг оқибатлари, шунингдек ОПЕК + иштирокчиларининг ўз бюджетларини тўлдириш учун қазиб олишни кўпайтиришга бўлган истаги таъсир қилади", - деб қўшимча қилди РГС Банк Ғазначилиги директори Владимир Волков.

60га қадар

Бошқа томондан, Американинг етакчи банклари нефтнинг ўсишини 60 долларга, Goldman Sachs - ҳатто 65 долларга кўтарилишини тахмин қилишмоқда. Шу билан бирга, қишда истеъмол суткасига 3 миллион баррелга камаяди, бу эса ҳозирча коронавирус билан энг яхши кураш олиб бораётган Хитойдан иситиш ва сотиб олишга бўлган талабнинг қисман ўрнини қоплайди.

"Аммо қишдаги муаммолар - COVID-19нинг иккинчи тўлқини каби нефт бозорининг нормализация йўлидаги кичик тўсиқдир", - деб ёзмоқда банк таҳлилчилари.

Bank of America (BofA) биринчи ярим охирида Brent 60 долларга кўтарилишини тахмин қилмоқда. Экспертлар Ғарбда оммавий эмлаш туфайли саёҳат чекловлари бекор қилинишини кутмоқда.

Дунё бўйлаб истеъмолининг ярмидан кўпини таъминлайдиган нефтга бўлган талаб суткасига 1,6 миллион баррел дефицитни ҳосил қилади, деб умид қилмоқда BofA.

Ортиқча тўпланган миллиард баррелга тижорат омборлари очилади. Банк шарҳига кўра, йил давомида нефтнинг ўртача нархи 50 долларни ташкил этади. Бироқ Байден президентлик вақтида Эронга қарши санкцияларнинг бекор қилиниши ва Эрон баррелларининг жаҳон бозорига тез қайтарилиши - асосий хатарлардан бири эканлигини унутмаслик керак.

Теглар:
Эрон, АҚШ, Россия, коронавирус пандемияси, вакцина, нарх-наво, бозор, янги йил, нефть

Асосий мавзулар